Culturele bestemming: Almere

Een van de ambities van Almere is om ook met cultuur een onderscheidende plaats in te nemen in de Randstad. Aan de oevers van de stad, daar waar van land duin wordt gemaakt, moet een vruchtbare bodem komen voor culturele initiatieven, reuring, bedrijvigheid en nieuwe stoere dingen.

Een van de vijf programmalijnen voor groot Almere is het versterken van verblijfsplekken, cultuur, recreatie en toerisme – zoals dat heet het in ambtelijke termen. Nu al is Kustzone Almere Poort aan de westkant van Almere een bestemming voor watersporters en evenementenbezoekers, en is Vis à Vis als pionier in locatietheater tijdelijk in het gebied geland. Culturele programmering in dit gebied kan de (boven)regionale aantrekkelijkheid verder versterken.

Aan Linkeroever de vraag te laten zien hoe dat zou kunnen. We maakten een boekje met een projectentop-10 en een plan van aanpak.  Tijdens het huiskamerfestival op 11 maart aanstaande kun je alvast ‘Gluren bij de buren‘ in dit bijzondere gebied. En binnenkort starten wij een rollende expeditie en trekken we langs het strand, de dijk en de duinen vanuit onze mobiele werkplek. Kom bij ons langs, er gaat letterlijk een nieuwe wereld voor je open en ook nog eens mét uitzicht op Amsterdam!

Meta van Drunen
Linkeroever 15-11-2017

Ondertussen op het Marineterrein (deel 3)

Langzaam maar zeker wordt de toekomst van Marineterrein Amsterdam zichtbaar: een stuk Amsterdam dat vooral gericht is op vernieuwing en verandering en dat er is voor iedereen.

Linkeroever is in 2014 gevraagd de financiële en maatschappelijke waarde van het terrein te ontwikkelen vooruitlopend op de verkoop en definitieve ontwikkeling. Zie ook projecten en eerdere nieuwsberichten.

Zelf vernieuwen als antwoord op de steeds sneller veranderende wereld is het centrale thema bij de ontwikkeling van Marineterrein Amsterdam. Dat is ook vastgelegd in de principenota die afgelopen juli is goedgekeurd door het college van B&W van de gemeente Amsterdam. Verdere besluitvorming over het terrein is door de gemeenteraad uitgesteld tot na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2018. Daardoor is er meer tijd voor de discussie over hoeveel woningen, groen en bedrijven er nu precies moeten komen.
Ondertussen gaat de gemeenschap op het Marineterrein voortvarend door met het bedenken, testen en toepassen van allerlei vernieuwingen. Zoals het actief meten van lucht- en waterkwaliteit, geluid, het opzetten van een eigen Internet of Things netwerk (IoT), en het zoeken naar antwoorden op mobiliteits- en energievraagstukken. Dat het Marineterrein nog geen openbaar terrein is maar ‘publiek toegankelijk’ is daarbij best handig, omdat er daardoor minder beperkende regelgeving is.

Negen hectaren erbij

Op dit moment – november 2017 – is nog tweederde van het terrein in gebruik bij Defensie. In juli 2018 verlaten de militairen alle gebouwen waarmee een aantal zeer uiteenlopende gebouwen beschikbaar komt. Alleen de Dienst Personeelslogistiek Defensie van Defensie blijft en zal na verbouwing van het huidige Marechausseegebouw op de hoek Kattenburgerstraat-Dijksgracht daar definitief gehuisvest zijn. Het wordt een hele klus om de staat van al die gebouwen te inventariseren en ze zo snel mogelijk geschikt te maken voor tijdelijk gebruik. Het vinden van gebruikers die het innovatieve karakter en de huidige community versterken is minder een probleem. We hebben al een mooie wachtlijst.

Je doet het samen

Het is de positieve energie achter alle initiatieven die uiteindelijk de toekomst van dit gebied bepaalt. Of het nou de nieuwe eigenaar, de buurt, de wetenschappers, de politici, de ondernemers of alle prachtige organisaties die nu al op het terrein werken zijn, allemaal hebben ze plannen en dromen. Door die energie te bundelen en richting te geven ontstaat een Marineterrein dat veel groter is dan die 13 fysieke hectaren.

Liesbeth Jansen
Linkeroever 15-11-2017

Meer informatie: marineterrein.nl

Ondernemerscafé Boekarest

Roemenië blijft een speciale plaats in ons hart innemen. Vandaar dat we Roemeense creatieven in contact brachten met Nederlandse ondernemers. Een geslaagde onderneming!

Boekarest bruist! Oude buurten en gebouwen vinden in rap tempo nieuwe gebruikers. De gentrificatie heeft hier nog niet toegeslagen dus het zijn niet zelden creatieve, culturele en sociale initiatieven die hier wortel schieten. Niet voor niets wordt Boekarest het nieuwe Berlijn genoemd.

Creatief

Om de initiatieven een duwtje in de goede richting te geven is door Eurodite en Zeppelin, met steun van de Nederlandse ambassade, in Boekarest een evenement georganiseerd waarbij Roemeense en Nederlandse ondernemers ervaringen uitwisselden om nieuwe initiatieven te laten ontspruiten. De ondernemers hadden veel gemeen. Ze zijn duurzaam, sociaal en creatief, met ieder een eigen verhaal. De Nederlandse gasten waren Rooftop Revolution, Metabolic, i-did, Materia, Instock, Lola, KantoorKaravaan en Plastic Fantastic.

Kopje koffie

En toen was er koffie. De opzet was een open café, waar ondernemers en bezoekers, zo’n 450 in totaal, na een korte presentatie met elkaar konden bijpraten onder het genot van een cappuccino met 3D-geprint logo in het schuim. Het zal ons niets verbazen om binnenkort wat Nederlands getinte projecten in creatief Boekarest te ontdekken. We houden jullie op de hoogte.

Joep de Roo
Linkeroever 15-11-2017

Oosterdok als ontdekkingsreis

Toeval of niet, om het Oosterdok in Amsterdam huizen veel creatieve, culturele en innovatieve organisaties. Een voor de hand liggende reden om de krachten te bundelen op weg naar een avontuurlijk waterplein.

Om het Oosterdok vind je onder meer het Conservatorium van Amsterdam, Mediamatic, Muziekgebouw aan ’t IJ, Architectuurcentrum Amsterdam, Het Scheepvaartmuseum, NEMO Science Museum, Museum ’t Kromhout, de OBA, het Bimhuis, de Museumhaven en Marineterrein Amsterdam. Op een steenworp afstand van elkaar allemaal organisaties die zich richten op een publiek dat op zoek is naar relevante vernieuwing in cultuur, samenleving en wetenschap.

Op de kaart

Na wat voorzichtige verkenningen bleken alle organisaties heil te zien in gezamenlijke projecten en programmering om zo een breder en groter publiek te bereiken én om het Oosterdok duidelijk op de kaart te zetten als spannende ontdekplek voor iedereen.

Expeditie

Vanuit het Oosterdok werd altijd al over de hele wereld gezocht naar nieuwe welvaart, kennis en techniek, dus de naam voor het samenwerkingsverband was snel gevonden: Expeditie Oosterdok.

Liesbeth Jansen
Linkeroever 15-11-2017

Meer informatie: expeditieoosterdok.nl/

Linkeroever is verhuisd

Linkeroever aan van Hasseltkanaal

Weg uit het centrum en echt aan de oever. Linkeroever houdt nu kantoor in Amsterdam-Noord.

Nou ja, kantoor houden is eigenlijk een groot woord. We gebruikten het vorige kantoor aan de Boerhaavestraat eigenlijk maar weinig. Iedereen werkt op locatie, en op wisselende plekken. Alleen voor vergaderingen was het kantoor wel handig. Daarom zijn we kleiner gaan wonen op de negende verdieping van het gebouw met de mysterieuze naam ‘Black Jack’. Vijftig m2 met de mogelijkheid tot overnachten, we lijken wel urban nomads!

Vanaf nu kun je papieren post en pakjes sturen naar:

Linkeroever
Ridderspoorweg 259
1032 LL Amsterdam

Ontwikkelen in de nieuwe economie

22 juni 2017 – the Power of Hubs

22 juni wordt voor de tweede keer de meet-up ‘the Power of Hubs’ georganiseerd. In deze bijeenkomst voor doeners en denkers uit de herbestemmingspraktijk, gebiedsontwikkeling, kunst, cultuur en creatieve industrie staat de toegevoegde waarde van hubs in stadsontwikkeling centraal.

Het aantal en de diversiteit in creatieve hubs en broedplaatsen – panden gevuld met creatief talent, kunstenaars, makers, startups, innovatieve en culturele ondernemers – is het afgelopen decennium exponentieel gegroeid. Veel tijdelijke hubs hebben zich ontwikkeld tot stabiele collectieven met waardevolle economische activiteiten. De zelforganisatie van deze groepen is geprofessionaliseerd en leidt steeds vaker tot lange termijn huurcontracten of eigendom van panden. Een groeiend aantal private partijen investeert ook in de praktijk van hubs.

Tijdens The Power of Hubs worden uiteenlopende ervaringsdeskundigen bevraagd op hun drijfveren en strategieën voor de ontwikkeling van hubs waarbij de betekenis van hubs in hedendaagse stadsontwikkeling kritisch beschouwd.

Meer over the Power of Hubs en inschrijven: www.thepowerofhubs.nl

Winterswijk ruilt

In veel dorpen en provinciestadjes slaan leegloop en verplaatsing van handel naar webwinkels lelijke gaten in de ooit zo voortvarende winkelstraten en bedrijventerreinen. Het opnieuw groeperen van activiteiten en het uitruilen van vastgoed lijkt een kansrijke oplossing.

Het Rijksvastgoedbedrijf stelde in 2015 aan de gemeente Winterswijk voor om het overbodig geworden belastingkantoor te slopen. Tegelijkertijd werd een ‘vastgoedcarrousel’ opgestart die elkaar versterkende activiteiten opnieuw groepeert. Inmiddels staan er acht potentiële ruildeals op stapel.

Gebiedsvisie

Voor het ruilen van vastgoed en functies is een visie op de toekomst van gebieden onontbeerlijk. Dat vraagt om een actieve gemeente die regie neemt over de invulling en die de mogelijkheid heeft bepaalde ontwikkelingen te stimuleren. Het gaat immers over een keten aan belangen waarbij belanghebbenden niet altijd een-op-een uitruilen. Uiteindelijk moeten de juiste belangen op de juist plek terechtkomen, zodat er een heldere, bruikbare omgeving ontstaat.

Maatwerk

Het uitruilen van vastgoed en functies is lang niet overal mogelijk. Er moet voldoende economische kracht zijn om de verbeterde gebieden zelfstandig te kunnen laten bestaan. In Winterswijk lukt dat wel, omdat er wel vraag is naar winkelruimte, maar die niet in de vereiste kwaliteit en op een goede locatie beschikbaar is. Om tot de uiteindelijke ruildeals te komen hebben vastgoedeigenaren in Winterswijk deelgenomen aan workshops waar gezamenlijk kwaliteiten en acties voor een gebied werden bepaald. Op basis van die consensus kon onderhandeld worden over ruilen, de waarde, de voorwaarden en de facilitering door de gemeente.

Bijvoorbeeld: Stichting Welzijn Winterswijk (SWW) is eigenaar van Eucalypta. Zij wil dat gebouw in principe ruilen voor de kantine bij sportcomplex Jaspers, die van de gemeente is. Ontwikkelende Bouwers Winterswijk (OBW) bezit het naastgelegen kavel op de hoek Gasthuisstraat. Zij hebben interesse in de locatie van het voormalige belastingkantoor. Gaan ook zij over tot ruilen, dan ontstaat er een mooi aaneengesloten kavel rondom Eucalypta, inclusief voldoende parkeerruimte. Evangeliegemeente Spoorzicht heeft belangstelling getoond om zich hier te vestigen.

Het uitruilen van vastgoed en functies is een interessante ontwikkeling, waarbij een actieve rol is weggelegd voor gemeenten. Anders dan vroeger, toen ontwikkelingen vooral met subsidies werden gestuurd, is de rol van de overheid hier vooral het ontwikkelen, toetsen en faciliteren van visies.

‘Winterswijk ruilt’ is een co-productie van gemeente Winterswijk, Rijksvastgoedbedrijf en WeLoveTheCity.

Voor meer informatie download hier het ‘Ruilplan Winterswijk’.

Maarten Pedroli
Linkeroever – apr 2017

Haal meer uit erfgoed

Dat huizen die in de buurt van gerestaureerd erfgoed staan meer waard worden, wisten we al. Kijk bijvoorbeeld naar de exorbitante prijsstijging van vastgoed in de Amsterdamse Kinkerbuurt. Daar werd een tramremise verbouwd tot hipster foodmarket ‘de Hallen’. De vraag is: hoe maak je van erfgoed een commercieel succes?

In Nederland is de laatste decennia de goede traditie ontstaan erfgoed kritisch te beoordelen op potentieel hergebruik. Erfgoed dat geld oplevert, mag blijven. Maar vaak komen de exploitatiemodellen voor dat erfgoed niet veel verder dan het streven naar een positief rendement op de korte termijn. Zolang er een huurder of koper is die kan betalen, is het vaak al goed. Dat is zonde maar ook riskant, een locatie kan zo maar blijken ‘niet te werken’ waardoor de leegstand na een aantal jaren toeslaat.

Exploitatie van maatschappelijke waarde

Het kan ook anders. En zeker voor erfgoedpanden op een mindere locatie moet het vaak ook anders. Bij de meeste exploitatiemodellen wordt slechts een deel van de waarde van erfgoed meegerekend. Het maatschappelijke potentieel, de waarde die het erfgoed heeft voor de buurt, wordt in de traditionele denk- en exploitatiemodellen vaak niet gebruikt. Het gaat dan bijvoorbeeld om verbinding of activering. Onder de juiste voorwaarden kan er rondom een erfgoedpand of -terrein grote buurtbetrokkenheid ontstaan. Ervaren gemeentebestuurders kennen de grote economische waarde daarvan.

Programmeer je erfgoed

Een goed gekozen programmering van het gewenste soort huurders en activiteiten kan op termijn veel meer economische stabiliteit voor de exploitatie opleveren dan een strategie van de eerste of meest biedende. Eigenlijk weet iedereen wel dat het zo werkt. Toch wordt er zelden actief op gestuurd.

Aan de slag

Hoe maak je wat minder gesitueerde historische overblijfselen toch tot een succes? Wij worden regelmatig met deze vraag geconfronteerd, daarom hierbij negen snelle tips voor het opkrikken van erfgoedwaarde:

  • Programmeer: een sterk programma is ‘key’, juist voor erfgoed op ‘slechte locaties’.
  • Combineer: cluster goede zaken, mix het programma met gevraagde functies in de markt.
  • Erken de waarde die het gebouw heeft voor de omwonenden en de buurt en maak het voor hen mogelijk om actief betrokken te raken.
  • Communiceer over je gebouw, vertel duidelijk of laat zien waarom je er zo enthousiast over bent. Mensen kunnen dat niet raden.
  • Profileer: kies passende waarden en woorden voor de essentie van het erfgoed én de toekomstige activiteiten.
  • Doseer: wees gericht, gepast en gemodereerd in je communicatie. Te veel tamtam kan een verkeerde indruk wekken, te weinig of niet gericht op de juiste doelgroepen is een ramp voor elk initiatief.
  • Realiseer je dat bij herbestemming rendement later kan komen dan bij nieuwbouw.
  • Reageer alert op veranderingen in omgeving en markt, pas aan waar nodig.
  • Profiteer: eerst deze stappen, dan verkopen met winst of genieten van de hogere plek op de ‘happy index’.

Dit item is tot stand gekomen in samenwerking met IVEM, Instituut voor Erfgoed en Marketing.

Joep de Roo
Linkeroever – apr 2017

Leuk: Logisch spelen

Technisch speelgoed gaat als een trein. Het vraagt om logisch en abstract denken. Precies wat de makers van de toekomst nodig hebben.

Blokkendozen, meccano, scheikundedozen, technisch speelgoed is er altijd geweest. Jongetjes en soms ook meisjes droomden van grote kastelen, hijskranen en vette explosies en het speelgoed hielp om plannen, logisch denken en mechanisch inzicht te verbeteren. Naast scheikunde ging technisch speelgoed vooral over statische en dynamische mechanica, ofwel hoe maak je iets heel sterk en hoe laat je iets bewegen.

Als dit dan dat

Daar is nu het overwegen bij gekomen. Als er dit gebeurt, moet je dat doen. De belangrijkste regel uit alle programmeertalen ‘if this then that’ wordt kinderen met de paplepel ingegoten. Een autootje moet niet alleen sterk zijn en kunnen rijden, maar het moet ook nog eens slim genoeg zijn om niet van de tafel af te vallen of niet tegen een vaas aan te rijden. Een nieuwe uitdaging voor onze makers in de dop.

Simpel taaltje

De kleine computertjes in het speelgoed worden aangestuurd met eenvoudige instructieblokjes die kinderen gemakkelijk achter elkaar kunnen slepen om tot een beslissingsboom te komen. Zo maken ze spelenderwijs logica die de input van sensoren (voor beeld, warmte, beweging, geluid, enzovoorts) afweegt en omzet in commando’s voor het speelgoed.

We zijn hoopvol gestemd. Technologie kan behulpzaam zijn bij het omgaan met de uitdagingen waarvoor de samenleving zich gesteld ziet. Het denken dat daarbij hoort, lijkt ook nog eens zo leuk te zijn dat kinderen er massaal mee willen spelen. En hun ouders ook!

Maarten Pedroli
Linkeroever – apr 2017

 

Check it out! Maker Festivals zijn een goede plek om kennis te maken en aan de slag te gaan met nieuwe technologie. De eerstvolgende vindt plaats in Enschede (Roombeek) op 20 en 21 mei www.makerfestivaltwente.

Le génie d’Amsterdam

De Fransen zien graag parallellen tussen de stedelijke ontwikkelingen in hun land en die van Amsterdam.  Deze hebben ze onderzocht in Le génie d’Amsterdam. Een leerzaam boek, waarvan we het hoofdstuk over het Marineterrein Amsterdam hebben vertaald.

In het boek wordt de manier waarop in onze hoofdstad kansen worden benut die voortkomen uit flexibiliteit, geleidelijke ontwikkeling en innovatie, bestudeerd. Extra leuk dat het Marineterrein Amsterdam (én de Westergasfabriek) een eigen hoofdstuk hebben gekregen in het boek.

Lees hier de vertaling

Liesbeth Jansen
Linkeroever – apr 2017